Doğum izni süreleri (İş Kanunu m. 74)
İş Kanunu m. 74, analık hâlinde birbirinden bağımsız birkaç hak tanır. Bunları karıştırmamak önemlidir: her biri ayrı dilekçe ve ayrı zamanlama ister.
- Analık izni: Doğumdan önce 8 + sonra 8 hafta = 16 hafta. Çoğul gebelikte doğum öncesi süreye 2 hafta eklenir.
- Doğum öncesi çalışma: Sağlık durumu uygunsa ve hekim onaylarsa doğumdan önceki 3 haftaya kadar çalışılabilir; çalışılan süre doğum sonrası izne eklenir.
- Süt izni: Çocuk bir yaşını doldurana kadar günde toplam 1,5 saat. Kullanım saatini işçi belirler; günlük çalışma süresinden sayılır.
- Ücretsiz izin: Analık izninin bitiminden itibaren, istek hâlinde 6 aya kadar. Yıllık izin hesabında dikkate alınmaz.
- Yarım çalışma:Birinci doğumda 60, ikincide 120, sonraki doğumlarda 180 gün haftalık çalışma süresinin yarısı kadar ücretsiz izin. Çoğul doğumda bu sürelere 30'ar gün eklenir.
Doğum izni dilekçesinde neler bulunmalı?
- Dilekçe tarihi
- İşverenin unvanı ve muhatap birim
- Çalışanın adı, soyadı ve görevi
- Talep edilen iznin türü ve yasal dayanağı (m. 74)
- Tahmini doğum tarihi ve iznin başlangıç tarihi
- Süt izninde kullanım saatleri
- Ekte sunulan doktor raporunun belirtilmesi
- Talep beyanı ve imza
Doğum izninde ücret ve SGK ödeneği
Analık izni süresince işveren ücret ödemek zorunda değildir; bu dönemde SGK tarafından geçici iş göremezlik ödeneği (analık ödeneği) ödenir. Ödeneğe hak kazanmak için doğumdan önceki bir yıl içinde en az 90 gün kısa vadeli sigorta primi bildirilmiş olması aranır. Tutarınızı Doğum Parası Hesaplama aracıyla görebilirsiniz.
Doğum izni sonrası işe dönüş
İzin bitiminde çalışanın eski görevine dönme hakkı vardır. Ücretsiz izin ya da yarım çalışma dönüşünde görev, unvan veya ücrette işçi aleyhine yapılan esaslı değişiklik, İş Kanunu m. 22 kapsamında işçinin yazılı onayını gerektirir. Onay vermezseniz değişiklik sizi bağlamaz.