Yasal kira artış oranı nasıl belirlenir?
Türk Borçlar Kanunu md. 344'e göre kira artışı, yenileme tarihinden bir önceki döneme ait TÜFE 12 aylık ortalama oranını geçemez. Bu oran TÜİK tarafından her ay (genellikle ayın 3'ünde) açıklanır ve o ay yenilenecek sözleşmeler için üst sınırı belirler.
Hangi ayın oranı geçerli?
Sözleşmenizin yenileme ayına ait oran esas alınır. Örneğin Temmuz'da yenilenen bir sözleşmede, Temmuz için açıklanan TÜFE 12 aylık ortalama oranı kullanılır. Yukarıdaki tablo son ayların yasal oranlarını gösterir.
İşyeri kirası ve Yİ-ÜFE
2019 kanun değişikliğinden bu yana hem konut hem işyeri kiralarında yasal üst sınır TÜFE 12 aylık ortalamadır. Eskiden kullanılan Yİ-ÜFE (üretici fiyat endeksi), kira artışında artık yasal dayanak değildir; yalnızca 2019 öncesi bazı özel sözleşmeler için gündeme gelebilir.
Yasal orandan fazla zam istenirse ne olur?
Kiracı, yasal üst sınırın (12 aylık TÜFE ortalaması) üzerindeki bir zammı ödemek zorunda değildir; sözleşmeye daha yüksek bir oran yazılmış olsa bile aşan kısım geçersizdir. Anlaşmazlık halinde kira tespit davası açılabilir. Kira ilişkisi 5 yılı doldurduğunda ise hâkim, TÜFE ile bağlı kalmadan rayiç bedele göre yeni kirayı belirleyebilir. Fazla zam talebine karşı kira itiraz dilekçesi hazırlayabilirsiniz.
Yasal kira zammı adım adım nasıl hesaplanır?
- Yenileme ayı bulunur: sözleşmenin başlangıç ayı, her yıl kiranın yenilendiği aydır.
- O aya ait TÜFE on iki aylık ortalaması alınır: Ekim 2026 için %31,49.
- Mevcut kira bu oranla artırılır: yeni kira = mevcut kira × (1 + oran ⁄ 100).
- Sonuç üst sınırdır: taraflar bu oranın altında anlaşabilir, üstünde geçerli biçimde anlaşamaz (TBK m. 344).