TYT: Temel Yeterlilik Testi
TYT, tüm adayların girdiği ilk oturumdur ve 120 sorudan oluşur: Türkçe (40), Sosyal Bilimler (20), Temel Matematik (40) ve Fen Bilimleri (20). TYT puanı hem önlisans (2 yıllık)ve Açıköğretim programlarına yerleşmek için hem de dört yıllık programlarda baraj olarak kullanılır. Bu nedenle TYT, YKS'nin temelidir.
AYT: Alan Yeterlilik Testleri
Dört yıllık lisansprogramlarını hedefleyen adaylar, TYT'ye ek olarak AYT'ye girer. AYT'de Türk Dili ve Edebiyatı–Sosyal Bilimler-1, Sosyal Bilimler-2, Matematik ve Fen Bilimleri testleri bulunur; aday, hedeflediği bölümün puan türüne göre ilgili testleri çözer. Yabancı dil bölümleri için ise ayrıca YDT yapılır.
Net nasıl hesaplanır?
Her testte net = doğru − (yanlış ÷ 4) formülüyle bulunur; yani 4 yanlış 1 doğruyu götürür ve boş sorular neti etkilemez. Emin olmadığınız sorularda çok fazla yanlış işaretlemek, netinizi ve dolayısıyla puanınızı düşürür. Kaç netin kaç puana denk geldiğini görmek için TYT net-puan tablosuna bakabilirsiniz.
SAY, EA ve SÖZ puan türleri
AYT sonrası üç ana yerleştirme puanı hesaplanır: Sayısal (SAY) mühendislik, tıp, fen gibi bölümler; Eşit Ağırlık (EA) hukuk, işletme, psikoloji gibi bölümler; Sözel (SÖZ) ise tarih, edebiyat, ilahiyat gibi bölümler için kullanılır. Her puan türünde, o alana ait testlerin ağırlığı daha yüksektir. Hedeflediğiniz bölümün hangi puan türüyle öğrenci aldığı ÖSYM tercih kılavuzunda yazar.
OBP: Ortaöğretim Başarı Puanı
Yerleştirme puanınıza lise başarınız da katkı yapar. OBP, diploma notunuzdan hesaplanır ve 250–500 arasında bir değer alır. Yerleştirme puanına OBP'nin 0,6 ile çarpımı eklenir; yani yüksek bir diploma notu puanınıza 150–300 arası katkı sağlar. Bu nedenle lisedeki başarı, sınav netleri kadar önemli bir avantaj olabilir.
Baraj puanları ve yerleştirme
Bir programa yerleşmek için taban baraj puanlarını geçmek gerekir: genel çerçevede önlisans/Açıköğretim için TYT'de 150, dört yıllık lisans için ilgili puan türünde 180 baraj uygulanır (barajlar yıllara göre güncellenebilir). Yerleştirme, puanınızın karşılık geldiği başarı sırasına ve tercih listenize göre merkezî olarak yapılır. Farklı sınav sistemlerini de merak ediyorsanız DGS, KPSS ve LGS puan hesaplama sayfalarımıza göz atabilirsiniz.